Odpowiedź ministra infrastruktury

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 2925

w sprawie nadmiernego obciążenia ruchem drogi K-92 wskutek wprowadzenia odpłatności za przejazd autostradą A-2 Konin - Września

   Szanowny Panie Marszałku! Działając na podstawie upoważnienia prezesa Rady Ministrów Leszka Millera, przekazuję odpowiedź na interpelację posła Józefa Nowickiego z dnia 17 lutego br. (pismo skierowane do prezesa Rady Ministrów z dnia 25 lutego br., sygnatura SPS-0202-2925/03):

   1. Umowa koncesyjna z dnia 12 września 1997 r., z późniejszymi zmianami, zawiera klauzulę poufności uniemożliwiającą ujawnienie jej treści. Jest to, moim zdaniem, rozwiązanie niefortunne, sprzyjające szerzeniu się fałszywych informacji, dlatego też wystąpię do spółki Autostrada Wielkopolska SA z wnioskiem o zgodę na udostępnienie tekstu umowy wszystkim zainteresowanym osobom.

   2. Wysokość opłat za przejazd odcinkiem Września-Konin została ustalona w aneksie nr 2 do umowy koncesyjnej, podpisanym w dniu 29 października 1999 r. przez ministra Tadeusza Syryjczyka. Poniżej przedstawiam określone tam stawki, po doliczeniu podatku VAT:

   Minimalne i maksymalne stawki opłat obowiązujące w dniu otwarcia odcinka Września-Konin dla ruchu, w cenach z 2003 r., z uwzględnieniem podatku VAT (7%)

Stawka

Kategoria 1

Kategoria 2

Kategoria 3

Kategoria 4

minimalna

13 PLN

20 PLN

30 PLN

46 PLN

maksymalna

26 PLN

40 PLN

59 PLN

92 PLN

   Zgodnie z aneksem nr 2 koncesjonariusz miał prawo wprowadzenia stawek mieszczących się w określonych w tabeli przedziałach. Przed oddaniem odcinka Września-Konin do ruchu stawki zostały obniżone z mojej inicjatywy o 23% w stosunku do przedstawionych w tabeli stawek minimalnych. Nastąpiło to w drodze porozumienia stron umowy. Moje możliwości dalszych działań mających na celu obniżenie stawek są ograniczone, bowiem umowa koncesyjna nakłada na koncesjonariusza obowiązek maksymalizacji przychodów z eksploatacji, tak by mógł on wywiązać się z płatności wobec banków kredytujących i zminimalizować ryzyko wykorzystania gwarancji udzielonych przez skarb państwa. Zamierzam jednak zwrócić się do spółki AWSA z wnioskiem o powtórne przeanalizowanie, w świetle zebranych doświadczeń, wysokości tych opłat, zwłaszcza w odniesieniu do samochodów ciężarowych.

   3. Stawki opłat zostały określone na podstawie studium ruchu dla autostrady A-2 na odcinku Nowy Tomyśl-Konin, przeprowadzonego przez niezależnego zewnętrznego konsultanta, firmę Wilbur Smith Associates. Badania wykonano w 1997 r. i zaktualizowano na potrzeby renegocjacji umowy koncesyjnej w 1999 r.

   4. Umowa koncesyjna nie zawiera zapisów gwarantujących spółce AWSA uzyskanie dopłat z budżetu państwa w przypadku obniżenia natężenia ruchu na odcinkach eksploatowanych przez tę spółkę. Stąd nie ma powodów do przypuszczenia, że spółka AWSA nie jest zainteresowana podjęciem działań mających na celu przeniesienie ruchu z drogi krajowej nr 92 na odcinek płatny. Racjonalne wydaje się przypuszczenie, że spółka AWSA zwleka z podjęciem odpowiednich działań, czekając na wyczerpanie się możliwości samoczynnego powrotu ruchu na odcinek płatny, co zwykle następuje w okresie kilku miesięcy po wprowadzeniu opłat.

   5. Spółka AWSA przestrzega określonego w umowie koncesyjnej harmonogramu robót i ma prawo do pobierania opłat na odcinku Września-Konin, co zostało potwierdzone przez firmę Atkins pełniącą funkcję niezależnego inżyniera kontraktu. Według zapewnień koncesjonariusza prace, które nie zostały wykonane ze względu na sezonowość robót budowlanych, będą zakończone do końca kwietnia br. Warto dodać, że umowa koncesyjna przewiduje też fazowanie pewnych prac stosownie do wzrostu natężenia ruchu na autostradzie, w tym stopniowe poprawianie standardu miejsc obsługi podróżnych.

   6. Wspomniana przez pana posła pojawiająca się niekiedy opinia o zawyżaniu kosztów budowy przez spółkę AWSA, wydaje się nieuzasadniona. Bezpośrednią kontrolę nad wysokością kosztów ponoszonych przez AWSA sprawuje niezależny inżynier kontraktu. Ścisłą kontrolę wysokości ponoszonych kosztów prowadzą też, rzecz jasna, banki kredytujące. Roczne audyty AWSA sporządzane przez KPMG nie wykazują istnienia nieprawidłowości. Jeżeli chodzi o kontrolę NIK, to od stycznia br. jest ona prowadzona zarówno w siedzibie głównej GDDKiA, jak i w oddziale poznańskim i obejmuje m.in. wszelkie kwestie związane z kosztami realizacji autostrady A-2. Mam nadzieję, że w ten sposób wyjaśnione zostaną wszelkie zgłaszane wątpliwości.

   7. Droga nr 92 jest drogą krajową, a więc zarządzaną przez GDDKiA. Ponieważ nawierzchnia tej drogi, pochodząca z 1973 r., jest obecnie w bardzo złym stanie, zleciłem GDDKiA podjęcie działań, które doprowadzą do przywrócenia tej drodze właściwych parametrów technicznych. Wzrost ruchu przez Konin i dalej drogą krajową nr 92 w kierunku Poznania po wprowadzeniu opłat nie przekroczył 20% łącznie dla wszystkich rodzajów pojazdów. Wskaźnik wzrostu jest zgodny z wcześniejszymi oczekiwaniami. Najpoważniejszym problemem jest jednak znaczny przyrost ruchu samochodów ciężarowych na tej drodze. Można spodziewać się, że w miarę upływu czasu większa część tego ruchu powróci na autostradę A-2. Problemem, który wymagał interwencji z mojej strony, jest nieprzestrzeganie norm nośności na drodze nr 92, co mogłoby prowadzić do dalszej szybkiej degradacji tej drogi. Według informacji posiadanych przez GDDKiA, potwierdzonych przez przedstawicieli władz Konina, płynność ruchu na terenie miasta jest zachowana. W dniu 21 lutego br. spotkałem się z władzami tego miasta oraz z przedstawicielami starostw w Koninie, Słupcy i Wrześni. Przedyskutowaliśmy obecną sytuację i określiliśmy wspólne działania zmierzające do usprawnienia komunikacji na terenach sąsiadujących z autostradą A-2.

   8. Całkowicie podzielam pogląd pana posła co do pilności budowy drugiego mostu w Koninie. W świetle obowiązujących przepisów jest to inwestycja samorządowa. Doceniając jednak znaczenie rozwiązania tego problemu zarówno dla miasta jak i sieci dróg krajowych, ze swej strony dołożę wszelkich starań, by wesprzeć władze samorządowe w ich działaniach mających na celu pozyskanie uzupełniających środków finansowych, m.in. z Unii Europejskiej i dotacji budżetowych.

   Z wyrazami szacunku

   Minister

   Marek Pol

   Warszawa, dnia 10 kwietnia 2003 r.