Odpowiedź ministra finansów

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 7071

w sprawie zmniejszenia dotacji z budżetu państwa dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

   Szanowny Panie Marszałku! Nawiązując do przekazanej przy piśmie SPS-0202-7071/01 z dnia 12 września br. interpelacji pani poseł Renaty Szynalskiej w sprawie zmniejszenia dotacji z budżetu państwa dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z upoważnienia prezesa Rady Ministrów oraz w porozumieniu z ministrem pracy i polityki społecznej pragnę poinformować pana marszałka, co następuje.

   W wyniku przeprowadzonej w 1999 r. reformy ubezpieczeń społecznych na ZUS został nałożony obowiązek przekazywania części składki na ubezpieczenie emerytalne do otwartych funduszy emerytalnych (OFE).

   Przepływ środków do funduszy emerytalnych odbywa się za pośrednictwem płatników składek i ZUS. Zasady rozliczeń, jakie obowiązują w systemie ubezpieczeń społecznych, są dość skomplikowane, a poprawne rozliczenie składek wymaga przekazywania właściwych i bezbłędnych informacji pomiędzy uczestnikami procesu rozliczeń. Istnieje wiele powodów, które mogą zakłócać ten proces. Do podstawowych i najczęściej spotykanych należą błędy popełniane przez płatników składek w dokumentach zgłoszeniowych, rozliczeniowych i płatniczych. Powoduje to, że nie ma możliwości poprawnego rozliczenia indywidualnej składki członka OFE bez skorygowania rozliczeń przez płatnika składek. Najistotniejszą sprawą w przepływie środków pomiędzy płatnikami, ZUS i OFE stała się poprawność informacji zawartej na dokumentach rozliczeniowych, gdyż błędy często uniemożliwiają określenie wysokości składki, jaką płatnik zamierzał przeznaczyć na każdego ubezpieczonego. ZUS po stwierdzeniu takiego błędu przesyła odpowiednie informacje do płatnika i oczekuje nadesłania korekt.

   Odpowiadając na pytanie 1. zawarte w interpelacji pani poseł R. Szynalskiej, należy podkreślić, że zmniejszenie dotacji z budżetu państwa z tytułu przekazania składek do OFE, wprowadzone nowelizacją ustawy budżetowej na rok 2001, nie przeczy tezie wprowadzenia reformy emerytalnej w Polsce i jej realizacji przez rząd RP.

   W budżecie roku 2001 znajdowała się bowiem kwota dotacji dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w wysokości 14 122 mln zł, związana z planowanym przekazaniem składek do OFE, w tym kwota ponad 3 mld zł była przeznaczona na spłacenie zaległości do OFE za lata 1999-2000. W roku 2000 przewidywano, że ZUS będzie technicznie gotów do zidentyfikowania błędnych dokumentów i przesłania zaległych składek wraz z odsetkami. Uruchomienie systemu informatycznego o oprogramowaniu umożliwiającym tę operację nastąpiło dopiero w sierpniu 2001 r. i stąd zadanie to nie mogło być wykonane.

   Przy nowelizacji ustawy budżetowej na rok 2001 przyjęto zatem, że środki przeznaczone na składki do OFE nie będą wykorzystane w bieżącym roku w planowanej pierwotnie wysokości. W trakcie prac w parlamencie nad nowelizacją budżetu podjęto decyzję o obniżeniu tej części dotacji związanej z przekazaniem składek do OFE o 2 mld zł, tj. z kwoty 14 122 mln zł do wysokości 12 122 mln zł. Należy jednak podkreślić, iż kwota dotacji ogółem do FUS na 2001 r. nie uległa zmianie. Nastąpiło jedynie przesunięcie kwoty 2 mld zł z części dotacji dotyczącej OFE na rzecz zwiększenia dotacji na uzupełnienie niedoboru FUS, wynikającego z nieosiągnięcia planowanych w ustawie budżetowej przychodów ze sprzedaży wierzytelności FUS, w wysokości 2 mld zł.

   Odpowiadając na pytanie 2. pani poseł, należy zgodzić się, że jest stosowne i konieczne jak najszybsze terminowe przekazywanie środków pieniężnych w celu pokrycia zaległości ZUS wobec OFE. Przekazywanie środków z budżetu państwa będzie następować jednak w tempie, w jakim udaje się rozliczać zaległe składki na indywidualnych kontach ubezpieczonych, gdyż przekazanie samych środków bez przypisania ich konkretnym członkom OFE nie skutkuje odrabianiem zaległości w stosunku do OFE.

   Z wyrazami szacunku

   Minister

   Halina Wasilewska-Trenkner

   Warszawa, dnia 5 października 2001 r.