Odpowiedź ministra środowiska

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 126

w sprawie ściągania należności przez spółki wodne oraz dofinansowania spółek przez państwo

   Odpowiadając na interpelację pana posła w sprawie ściągania należności przez spółki wodne oraz dofinansowania spółek przez państwo, chciałbym przedstawić następujące wyjaśnienia w powyższej sprawie:

   Zgodnie z przepisami art. 164 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (DzU nr 115, poz. 1229), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r., spółki wodne mogą korzystać z pomocy państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego w formie dotacji udzielonej zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych dotyczącymi dotacji podmiotowych udzielanych z budżetu państwa oraz dotacji przedmiotowych z budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Udzielenie pomocy spółce wodnej wykonującej urządzenia melioracji wodnych może nastąpić wówczas, gdy obszar przewidziany do melioracji stanowi zwarty kompleks i został zakwalifikowany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego do rolniczego zagospodarowania, zasięg oraz projekt techniczny melioracji zostały uzgodnione z wojewodą, a udział własny członków spółki odpowiada co najmniej kwocie wyliczonej zgodnie z art. 74 oraz przepisami wydanymi na podstawie art. 78 ust. 1 tej ustawy. Art. 78 ust. 1 zawiera upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia warunków i trybu ustalania wysokości oraz poboru opłaty melioracyjnej.

   Problematykę świadczeń z tytułu członkostwa w spółce wodnej regulują przepisy art. 170 nowej ustawy Prawo wodne. Członek spółki wodnej jest obowiązany do wnoszenia składek i ponoszenia na jej rzecz innych określonych w statucie świadczeń, niezbędnych do wykonywania określonych w statucie świadczeń. Wysokość składek i innych świadczeń na rzecz spółki wodnej powinna być proporcjonalna do korzyści odnoszonych przez członków spółki w związku z działalnością spółki. W przypadku gdy uchwalone przez spółkę wodną, zajmującą się utrzymaniem urządzeń melioracji wodnych, szczegółowe składki i inne świadczenia nie wystarczają na wykonanie przewidzianych na dany rok zadań statutowych, starosta może zwrócić organom spółki uwagę na konieczność podwyższenia wysokości tych składek lub innych świadczeń.

   Istniejący do niedawna stan prawny nie dawał spółkom wodnym podstaw do egzekucji składek i świadczeń członków spółki z zastosowaniem przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w efekcie czego ściągalność składek na rzecz spółek wodnych była niska. Problem ten został dostrzeżony w toku prac nad projektem ustawy o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw. Ustawa ta, uchwalona przez Sejm RP w dniu 6 września 2001 r. (DzU nr 125, poz. 1368), wprowadziła stosowne zmiany w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (DzU z 1991 r. nr 36, poz. 161, ze zm.). Zmiany te umożliwią spółkom wodnym dochodzenie należności z tytułu składek i innych świadczeń na rzecz spółki przewidzianych w statucie w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przewidziano również przyznanie prawa do uzyskania przez niektórych wierzycieli pieczęci urzędowej, niezbędnej do oznaczenia tytułów wykonawczych. Ustawa weszła w życie w dniu 30 listopada 2001 r. Ponadto zgodnie z art. 170 ust. 5 nowego Prawa wodnego przewidziano, że do egzekucji składek i świadczeń członków spółki, niezbędnych do wykonywania statutowych zadań spółki, stosuje się odpowiednio przepisy o egzekucji należności podatkowych.

   Jednocześnie chciałbym zwrócić uwagę na przepis art. 171 Prawa wodnego stanowiący, iż jeżeli osoby, które są członkami spółki wodnej, odnoszą korzyści z urządzeń spółki lub przyczyniają się do zanieczyszczenia wody, dla której ochrony spółka została utworzona, obowiązane są do ponoszenia świadczeń na rzecz spółki. Wysokość i rodzaj świadczeń ustala starosta w drodze decyzji.

   Minister

   Stanisław Żelichowski

   Warszawa, dnia 5 stycznia 2002 r.